De status van een gebouw hangt af van haar plaats in de historie zoals wij die nu zien. Wat dat betreft is de status van de Scheepjeskerk onomstreden. Al in 1977 een rijks monument (en op mysterieuze wijze na aandrang van de Carmel weer van de lijst verdwenen) en in 2006 nogmaals gekarakteriseerd als “top-monument” door de officiële adviseur van de minister, de Raad van Cultuur. Niet de minste instantie dus.Plaatsing op de rijksmonumentenlijst bevestigd deze status en wordt door velen onder ons (ten onrechte) gezien als het criterium (O, geen rijks monument, dus zal het wel niet veel zijn). Terwijl de gebouwen op de rijksmonumentenlijst in feite slechts een selectie zijn van de monumenten die er zijn in Nederland. Dit is ook de reden dat “acute bedreiging” voor het Cuypersgenootschap de belangrijkste reden is om aanvraag te doen tot plaatsing op de rijksmonumentenlijst. Het zijn van een Rijksmonument geeft extra status en daardoor ook een grotere bescherming tegen het verloren gaan.
Samenvatting van de activiteiten tot nu van het Cuypersgenootschap
2000 Verzoek aan prov. ZH waarom de kerk niet is voorgedragen voor de MSP-lijst; 2004 verzoek nog steeds niet beantwoord; Parochie bekijkt nog of deze kerk moet worden afgestoten. Medio oktober 2003 neigt de parochie tot afstoting van de kerk. Tevens is in het Leidsch Dagblad een artikel opgenomen. In februari 2004 is er een informatieavond gehouden voor belangstellenden waarbij Arjen Looijenga namens het CG. een uiteenzetting over de architectuur van de kerk heeft gegeven. In het voorjaar van 2005 kondigt het bisdom aan dat de kerk zal worden gesloten. De toekomst van de kerk is ongewis. Door een actieve plaatselijke stichting worden pogingen ondernomen om de kerk te laten herbestemmen in plaats van sloop. Ook de gemeente Rijnwoude is voorstander van behoud, maar heeft geen monumentenbeleid. Inmiddels is in januari 2006 de aanvraag ingediend om de kerk te plaatsen op de rijksmonumentenlijst. Overigens stond de kerk in het begin van de jaren ’70 ook op de rijks-lijst.
Op verzoek van het kerkbestuur werd de kerk weer van de lijst afgehaald.Inmiddels heeft de gemeenteraad op 2 maart j.l. een nieuwe monumentenverordening vastgesteld waarbij de plaatsingsprocedure op de gemeentelijke monumentenlijst is omschreven. Op 20-10-2006 heeft de Raad voor Cultuur de minister geadviseerd om de Scheepjeskerk te plaatsen op de rijksmonumentenlijst. De gemeente heeft datzelfde in december 2006 gedaan ondanks verzoeken van het kerkbestuur en de Paters Ongeschoeide Karmelieten om dat niet te doen. Ondanks deze positieve adviezen heeft de minister in juni 2007 op grond van de Tijdelijke Beleidsregels besloten om de kerk niet als rijksmonument aan te wijzen. Tegen dit besluit is bezwaar ingediend. In november 2008 heeft minister Plasterk ook het bezwaar ongegrond verklaard omdat de kerk inwendig is gewijzigd en er meer kerken uit die periode zijn beschermd. Tegen dit besluit is in december 2008 beroep bij de rechtbank aangetekend. Verder is er bij de gemeente Rijnwoude een verzoek gedaan tot aanwijzing van de kerk als gemeentelijk monument. Dit verzoek is in behandeling genomen. De kans is groot dat de gemeente de kerk zal beschermen. In juni 2011 wordt het beroep door de rechtbank behandeld.
Naar het oordeel van de rechter is er van acute bedreiging van de kerk geen sprake en dat betekend dat er dus op die grond geen reden is de kerk aan te wijzen als rijks monument. Dit oordeel is gebaseerd op informatie van de parochie en het bisdom Rotterdam die aangaven nog tot zeker 2020 te blijven kerken in het gebouw en toezegging dat er bij negatieve uitspraak begonnen zal worden met groot en grondig onderhoud aan het gebouw. We wachten af wat deze toezegging in de praktijk betekend.
De rechterlijke uitspraak vindt u onder aan de bladzijde
Document waaruit blijkt dat de kerk tot 1977 een rijks monument was, maar op verzoek van Pastor Wishaupt van de lijst is gehaald.
Onderzoeks rapprort van Dr A. Looyenga (2006)
Oordeel (topmonument) van de raad van cultuur (2006)
Link naar de website van het Cuypersgenootschap
Uitspraak rechtbank 2011 aanvraag Cuypersgenootschap
Mede op initiatief van de Stichting Scheepjeskerk is er een gemeentelijk monumenten beleid aan het ontstaan. Een door de gemeente ingestelde werkgroep heeft voorstellen ingediend voor een gemeentelijk monumenten beleid en is nu doende een lijst van objecten te formuleren die in aanmerking komen om te worden erkend als gemeentelijk monument.Na diverse bezwaar rondes (gevoerd door het bisdom) is de Scheepjeskerk evenals het voormalige klooster per november 2013 aangewezen als gemeentelijk monument.
Op 22 november 2013 worden de schildjes, behorende bij de aanwijzing als gemeentelijk monument op de kerk alsook het voormalige klooster aangebracht. Links aan de voorzijde van de kerk onder toeziend oog van vele “ klussers” door Henk de Boer namens de Stichting Scheepjeskerk en rechts door Tineke Heemskerk namens het kerkbestuur op het voormalige klooster
